Cfarë është pH

pH (ose përqendrimi i jonit hidrogjen) është parametri që jep një tregues të vetive gërryese ose mbledhëse të çdo tretësire, një rregull që vlen edhe për ujin. Por cila është domethënia kimiko-fizike e pH? Në ujë të pastër, përqendrimi i joneve H + dhe joneve OH– është identik dhe në 25 ° C, kjo korrespondon me 10 mole / litër (një mol dhe një sasi e barabartë me 6 × 10 molekula, atome ose jone). Eksponenti i shenjës së ndryshuar të fuqisë së dhjetë që shpreh përqendrimin e joneve

H + quhet pH (më teknikisht, thuhet se pH është logaritmi dhjetor i ndryshuar në shenjë të përqendrimit të joneve H +).

pH = – log [H +]

Kjo do të thotë që për çdo ndryshim të 1 pike pH, përqendrimi i joneve H + rritet ose ulet me 10 herë.

 

pH në ujë (Neutral / Acid / Bazë)

Uji i pastër ka një pH = 7, një vlerë që i përgjigjet një situate neutrale, por në një tretësirë ​​ujore normale, ku shumë substanca minerale janë tretur, prania shtesë (ose mungesa) e joneve H + mund të jetë e tillë që të japë karakteristikat e ujit acid ose bazë. Një ujë acid përbëhet gjithmonë nga një tepricë e joneve të hidrogjenit, psh. mendoni për formulën e acidit klorhidrik (HCl) ose acidit sulfurik (H2SO4). Kur një acid shtohet në ujë, ai tenton të shkëpusë jonet H + duke i çliruar, me pasojë uljen e vlerës së pH (ujë acid). Përkundrazi, në prani të një baze (p.sh. NaOH), lirohen jonet OH– të cilat, kur kombinohen me H +  ulin përqendrimin e tyre me rezultatin e ngritjes së pH (ujë bazë ose alkalin). Meqenëse uji i pastër nuk ekziston në natyrë, është më e saktë të flasim për tretësira ujore. Vlerat e pH midis 0 dhe 7 karakterizojnë tretësira acid (për shembull uthulla ka pH 4 dhe limoni pH 3), ndërsa vlerat e pH midis 7 dhe 14 karakterizojnë tretësira bazë (për shembull një përzierje uji dhe bikarbonat natriumi mund të ketë pH 9).

 

Tretësira neutrale pH = 7

                                                                          Tretësira acide pH <7

                                                                          Tretësira alkaline pH> 7

 

Roli i pH në ujë

Ndryshimet e papritura të pH mund të nënkuptojnë ndotjen e ujit, ose në çdo rast ndryshimin e karakteristikave të përbërjes së ujit. Kjo është arsyeja pse ky parametër monitorohet rregullisht në rastet kur uji përdoret për konsum njerëzor. pH i ujit ka një vlerë të rëndësishme teknologjike. Në varësi të vlerës së tij, uji mund të ketë karakteristika mbledhëse ose gërryese, kështu që ky parametër duhet të mbahet brenda një diapazoni të caktuar për të gjithë linjën që shpërndahet përmes një rrjeti uji. Vlerat e ulta të pH mund të shkaktojnë fenomene korrozioni(gërryerje), me pasojë degradimin e tubave dhe lirimin e metaleve të rënda në ujë,  ndërsa vlerat e larta të pH mund të favorizojnë formimin e depozitave të mbetjeve dhe të çojnë në një bllokim të pjesshëm të tubave.

Meqenëse reaksionet kimike ndikohen nga pH, rregullimi i këtij parametri është një operacion shumë i rëndësishëm në sektorin e ujësjellësit dhe në pishina, ku uji normalisht trajtohet me reagente (dezinfektues dhe flokulues), efektiviteti i të cilave varet shumë nga vlera e aciditetit. Në impiantet e ujit të pijshëm mund të jetë e nevojshme të “përgatitet” uji për të siguruar që produktet kimike të reagojnë më mirë. Në disa raste pH rregullohet duke shtuar dioksid karboni (për ta ulur atë) ose me gëlqere të hidratuar (për ta rritur atë) . Në ujësjellës dhe pishina pH rregullohet me dozën e produkteve të lëngshme bazuar në acid klorhidrik ose sulfurik (për ta ulur atë) ose bikarbonat natriumi (për ta rritur atë).

Roli i pH të ujit në shëndetin e njeriut është më pak i rëndësishëm. Trupi ynë është i pajisur me një sistem tampon kompleks dhe efikas që është në gjendje të mbajë vlerën pH të gjakut pothuajse konstante, prandaj aciditeti i trupit tonë, pavarësisht nga lloji i dietës, në kundërshtim me atë që thuhet nga mbështetësit e dietave alkaline  mbetet konstant.

Natyra e pH dhe efektet e ndryshme të këtij parametri në fushat teknologjike dhe higjeno-sanitare motivojnë ndryshimet rregullatore midis ujit të destinuar për konsum njerëzor të shpërndarë në rrjet dhe ujrave mineraleve në shishe. Për ujërat e ujësjellësit, legjislacioni (VKM nr. 145, dt. 26.02.1998 dhe ligji nr. 9115, dt. 24.07.2003) parashikon që për problemet teknologjike të përshkruara më sipër, pH duhet të jetë  midis 6.5 dhe 9.5 dhe se në çdo rast ujërat nuk janë agresive. Ndërsa për ujërat minerale  nuk ka kufizime për këtë parametër. Thjesht mendoni se midis versioneve natyrale dhe me gaz të së njëjtës markë, për shkak të shtimit të dioksidit të karbonit, pH mund të ndryshojë shumë, duke u ulur në mënyrë të konsiderueshme (ujërat e gazuara kanë një pH rreth 4/5). E njëjta gjë ndodh me ujin e gazuar të prodhuar me impiantet e trajtimit të ujit të pijshëm, në shtëpi ose në restorante. Në asnjë rast shtimi i dioksidit të karbonit, dhe rrjedhimisht ulja e pH nuk mund të krijojë probleme për shëndetin e konsumatorit.

Water Boutique 2020

Water Boutique – Ku ka ujë jemi ne…..

Leave a comment